තෙරුවන් සරණයි සියලු දෙනාටම!
අද අපගේ මේ ආධ්යාත්මික සාකච්ඡාවෙන්, බොහෝ දෙනෙකුට වචනයක් ලෙස ඇසුණත් අරුත පැහැදිලි නැති කාරණාවක් ගැන කතා කිරීමට බලාපොරොත්තු වෙනවා. ඒ තමයි දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල්.
සමහරවිට ඔබ මේ වචනය මීට පෙර අසා ඇති, නමුත් මොනවාද මේවායින් ඇත්තටම අදහස් වෙන්නේ? මේවා අපේ ජීවිතයට, විශේෂයෙන්ම අපේ ආධ්යාත්මික ගමනට බලපාන්නේ කොහොමද? කොයි වගේ හානියක්, කොයි වගේ බාධකයක්ද මේවායින් අපට සිදුවන්නේ? කියන කරුණු සරලව ඔබට වටහා දීමයි මගේ අරමුණ.
අද බොහෝ දෙනෙක් භාවනා කිරීමට, ආධ්යාත්මික ජීවිතයක් ආරම්භ කිරීමට කැමැත්තෙන් සිටියත්, ඔවුන්ව පිටුපසට අදින, පටන් ගැනීමට ඉඩ නොදෙන යම් බලවේගයක් තියෙනවා. ඒ වගේම, භාවනාව ආරම්භ කළත් එය නොකඩවා කරගෙන යාමට නොදී බාධා කරන දෙයක් බවටත් මේ දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් පත්වෙලා.
අප මේවා සිහියෙන් හඳුනා නොගතහොත්, අපේ ආධ්යාත්මික ජීවිතයේ අවසානය දක්වාම මේවා අප පසුපස එනවා. එය අපව එකම තැන පල්වෙන්නට, එකම මඩේ ලගින්නට සලස්වන ප්රධාන හේතුවක්. ඉතින්, අපි මේවා හඳුනාගෙන, ඒවායින් මිදී, අපේ ගමන නිවැරදිව ඉදිරියට යන්නේ කොහොමද කියා අපි අද විමසා බලමු.

දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් යනු කුමක්ද? ඔබේ මනසේ ඇති මාර්ග බාධක
සරලවම කිව්වොත්, දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් කියන්නේ හරියට පාරේ දාපු ‘මාර්ග බාධකයක්’ නැත්නම් ‘බැරියර්’ එකක් වගේ දෙයක්. හිතන්න, ඔබ හොඳින් වේගයෙන්, නිදහසේ කෙළින් පාරක ගමන් කරනවා. එකපාරටම පාර හරහා බැරියර් එකක් තිබුණොත් මොකද වෙන්නේ? ඔබේ වේගය අඩාල වෙනවා. වේගය පාලනය කරගන්න බැරි වුණොත් අනතුරක් වෙන්නත් පුළුවන්. ඒ බාධකය ඔබට පැහැදිලිව නොපෙනුනොත්, සිදුවන හානිය තවත් වැඩියි.
අපේ ආධ්යාත්මික ගමනත් ඒ වගේ. මේ ගමනේදී අපේ හිතේ තියෙන සමහර දැඩි මත, නීති සහ විශ්වාසයන් තමයි මේ මාර්ග බාධක බවට පත්වෙන්නේ. බුදු දහමේදී මෙවැනි දැඩිව අල්ලාගත් මතවාද දිට්ඨි ලෙස හඳුන්වයි.
එය අප ලෝකය දකින ආකාරය තීරණය කරන කණ්ණාඩියක් වැනිය. සමහර විට මෙම දෘෂ්ටි අපව නිවැරදි මඟට යොමු කළත්, බොහෝ විට ඒවා අපගේම දියුණුවට බාධා කරන සීමාවන් බවට පත්වේ. මේවා අපේ දියුණුව වළක්වනවා. ඉතින් මේ හානිය වළක්වා ගන්න නම්, අපි මේවා මොනවාද කියා හරියටම තේරුම් ගන්න ඕන.
බාහිරින් එන බාධක: ‘පන්සිල් රැකිය යුතුයි’ යන නීතිය
අපි උදාහරණයකින් මේක තේරුම් ගමු. හිතන්න, පුද්ගලයන් දෙදෙනෙක් ඉන්නවා. එක්කෙනෙක් පන්සිල් පද පහ හොඳින් රකිනවා. අනෙක් කෙනාට එය රකින්න අමාරුයි, ඔහුගේ අතින් නිතරම සිල්පද කැඩෙනවා. නමුත් මේ දෙන්නාම භාවනා කරන්නට කැමතියි.
දැන්, යම්කිසි කෙනෙක් අර සිල් රකින්නට අපහසු කෙනාට කියනවා, “ඔබ භාවනා කරන්න කැමති නම්, ස්ථිරවම පන්සිල් පද පහ රැකිය යුතුමයි. නැතිනම් භාවනා කරන්න බැහැ” කියලා. මේ වගේ නීතියක් දැම්මම අර පුද්ගලයා මොකද හිතන්නේ? “මට පන්සිල් රකින්න බැරි නිසා, කවදාවත් භාවනා කරන්න බැහැ. මට ආධ්යාත්මික ජීවිතයක් පටන් ගන්න, නිවන් මඟකට යොමු වෙන්න කවදාවත් බැහැ” කියලා ඔහු තීරණය කරනවා. මේක බාහිර පුද්ගලයෙක් ඔහුගේ හිතට දැමූ දෘෂ්ටියක්, රාමුවක්. ඒ අදහස ඔහුව සම්පූර්ණයෙන්ම කොටු කරනවා.
බොහෝ විට මෙවැනි නීති දාන අය පවා ඒ ගැන නිවැරදි අවබෝධයක් නැති අය. ඔවුන් කොහෙන් හරි අහගත්ත, පොතකින් කියවපු දෙයක් වැරදියට වටහාගෙන තමයි අනිත් අයටත් මේ බාධක පනවන්නේ. මෙහි ප්රතිඵලය කුමක්ද? භාවනා කරන්නට උත්සාහ කරන කෙනාගේ ආරම්භයම බිඳ වැටෙනවා. ඔහු නැවතත් පරණ ජීවිතයටම වැටී, එකම තැන පල් වෙමින්, සසරේ අතරමං වෙනවා.
නමුත් සත්යය නම්, පන්සිල් පද පහ එකවර රැකිය නොහැකි වුණත් භාවනාව ආරම්භ කරන්න පුළුවන්. ඔබ සිහිය පවත්වන අභ්යාස නොකඩවා කරගෙන යන විට, කාලයක් යද්දී, ඒ සතියකින්, මාසයකින් හෝ අවුරුද්දකින් වෙන්න පුළුවන්, ඔබටම ඔබේ වැරදි හදාගන්නට සිතෙනවා. භාවනාව තුළින්ම සිල්වත් වීමට මඟ පෑදෙනවා. එසේ නොමැතිව, දැඩි නීතියක් නිසා කෙනෙකුගේ මුළු ආධ්යාත්මික ගමනම නැති කර දැමීම කොතරම් හානියක්ද?

ඔබ තුළින්ම මතුවන බාධක: භාවනාවේදී සිතුවිලි පැමිණීම
දැන් අපි හිතමු අර පන්සිල් රකින්නට අපහසු පුද්ගලයා අර බාහිර නීතිය ගණන් නොගෙන භාවනා කරන්න පටන් ගත්තා කියලා. භාවනා කරන්න වාඩි වුණාම, ඔහුගේ සිතට නිරන්තරයෙන් සිතුවිලි ගලාගෙන එනවා. අපේ දේශනා අසා නැති කෙනෙක් නම්, ඔහු සිතන්නේ සිතුවිලි එන එක වැරැද්දක් කියලා. මෙතෙක් කල් නොපෙනුණු, තමන් තුළම තිබුණු සිතුවිලි, භාවනාව නිසා පැහැදිලිව පෙනෙන්නට පටන් ගන්නා බව ඔහු දන්නේ නැහැ.
ඔන්න ඒ වෙලාවට අර පිට කෙනා දාපු දෘෂ්ටිය ඔහුගේ හිතට බලපානවා. ඔහු මෙහෙම හිතනවා: “මට මෙච්චර සිතුවිලි එන්නේ මම හරියට පන්සිල් රකින්නේ නැති හින්දා. ඒ නිසා තමයි මගේ හිත එකඟ කරගන්න බැරි.” අන්න, ඔහු තමාටම අපවාද කරගන්නවා. තමන් ගැනම කලකිරෙනවා. මේක තමයි අර බාහිර දෘෂ්ටිය අපේ හිතට කරන හානිය. මේ දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් නිසා අපේ ඉදිරි ගමන සම්පූර්ණයෙන්ම ඇනහිටිනවා.
අනපේක්ෂිත අත්දැකීම් සහ වැරදි නිගමන
තවත් පැත්තක් බලමු. සමහර විට කෙනෙක් පෙර සංසාරයේ භාවනා කර පුරුදු කෙනෙක් වෙන්න පුළුවන්. එවැනි කෙනෙක් මේ ජීවිතයේදී වැරදි වැඩ කළත්, භාවනාව පටන් ගත් සැණින් අර පරණ පුරුද්ද ඉස්මතු වෙන්න පුළුවන්. එකපාරටම ඔහුට ධ්යානයක් ලැබෙන්න, දිබ්බ චක්ඛු ඥානය (තෙවැනි ඇස) පහළ වෙන්න, හෝ වෙනත් අධිමානසික හැකියාවන් දැනෙන්න පටන් ගන්න පුළුවන්.
ඒ මොහොතේ ඔහුට අර බාහිර දෘෂ්ටිය මතක් වෙනවා. “අයියෝ, මම පන්සිල්වත් හරියට රකින්නේ නැහැ. මට මෙහෙම වෙන්නේ ඇයි? මේක වැරදි දෙයක් වෙන්න ඇති.” ඔහු බය වෙනවා. එසේ සිතූ ගමන්ම, අර ඉහළට ගිය මානසික තත්ත්වයෙන් ඔහු පහළට ඇදගෙන වැටෙනවා. ලැබුණු ඒ උසස් අත්දැකීම නැතිවෙලා යනවා.
පසුව, නිවැරදි ගුරු ඇසුරකින් හෝ පොතපතකින් ඔහු දැනගන්නවා, “ඒක ඔබේ සංසාර පුරුද්ද නිසා ලැබුණු දෙයක්” කියලා. එතකොට ඔහුට තමා ගැනම පසුතැවීමක් ඇතිවෙනවා. “අනේ මම අර මෝඩ දෘෂ්ටියක් නිසා බයවෙලා මට ලැබුණු අවස්ථාව නැති කරගත්තා නේද?” කියලා. නැවත ඒ තත්ත්වයට යන්න ඔහුට විශාල කාලයක්, විශාල වෑයමක් දරන්න සිද්ධ වෙනවා. බලන්න, එකම එක දෘෂ්ටියක් නිසා කොතරම් ලොකු හානියක් සිදුවෙනවද කියලා.

නිර්මාංශ වීම: තවත් පොදු දෘෂ්ටි රාමුවක්
තවත් බොහෝ දෙනෙක් හිතාගෙන ඉන්න දෙයක් තමයි භාවනා කරන්න නම් අනිවාර්යයෙන්ම නිර්මාංශ විය යුතුයි, මස් මාළු කෑමෙන් වැළකිය යුතුයි කියන එක. මේකත් ප්රබල දෘෂ්ටි රාමු සීමාවක්. යම් කෙනෙක් ඔබට කියනවා, “ඔයා මස් මාළු කනවා නම් භාවනාව දියුණු වෙන්නේ නැහැ” කියලා.
මස් මාළු ආහාරයට ගන්න, නමුත් ආධ්යාත්මික ජීවිතයට කැමති කෙනෙක් මේ කතාව ඇහුවම මොකද හිතන්නේ? “මට මස් මාළු කන එක නවත්වන්න බැහැ. ඒ කියන්නේ මට කවදාවත් භාවනා කරන්නත් බැහැ.” අන්න, තවත් කෙනෙක්ගේ ආධ්යාත්මික ගමන පළමු පියවරේදීම නතර වෙනවා. මෙහිදී තේරුම් ගත යුතු වැදගත් කරුණක් වන්නේ, නිර්වාණගාමී ප්රතිපදාව පෙන්වා වදාළ බුදුන් වහන්සේ විසින්ම මේ කරුණු ත්රිපිටකයේ පැහැදිලි කර දී තිබීමයි. වැරදි ලෙස කරුණු වටහාගෙන අන් අයට බාධක පැනවීමෙන් සිදුවන්නේ යහපතක් නොවේ. වැදගත් වන්නේ අන්තගාමී නොවී, තමන්ගේ ගමනට ඇති බාධා සිහියෙන් හඳුනා ගැනීමයි.

සියලු දෙනාම මුහුණ දෙන බාධකය: ‘සිතුවිලි එන්න හොඳ නැහැ’ යන නීතිය
භාවනා කරන්න පටන් ගන්නා, සුදු-කළු, ජාති-ආගම් භේදයකින් තොරව හැමෝම වාගේ තමන්ටම දාගන්නා පළමු දෘෂ්ටියක් තිබෙනවා. ඒ තමයි, “මගේ හිත එකඟ වෙන්නම ඕන. මගේ හිතට සිතුවිලි එන්න හොඳ නැහැ.”
භාවනා කරද්දී සිතුවිලි එනකොට ඔවුන් කලබල වෙනවා. “අයියෝ, මට සිතුවිලි ගොඩක් එනවනේ. මට භාවනා කරන්න බැහැ. මේක හරිම අමාරු වැඩක්.” මෙසේ සිතා ඔවුන් තමන්ටම නීතියක්, රාමුවක්, බැරියර් එකක් දාගන්නවා. මේක තමන් විසින්ම ඇතිකරගන්නා බාධකයක්.
මෙහිදී කළ යුත්තේ කුමක්ද?
ඔබ ඔබටම දාගත් ඒ නීතිය අයින් කරගන්න. සිතුවිලි එන එක භාවනාවේ ස්වභාවික කොටසක් බව පිළිගන්න. සිහිය පවත්වනවා කියන්නේ සිතුවිලි නවත්වන එක නෙමෙයි, එන සිතුවිලි වලට හසු නොවී, ඒවා දෙස බලාගෙන සිටීමයි. ඒ නීතිය අයින් කර, නොකඩවා භාවනාව කරගෙන යන්න. එවිට ඔබට ඔබේ භාවනාව දියුණු කරගන්නට පුළුවන්.

මෙම දෘෂ්ටි රාමු සීමාවන් ජය ගන්නේ කෙසේද?
මේ සියලු බාහිර සහ අභ්යන්තර දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් හඳුනා ගැනීමටත්, ඒවායින් මිදීමටත් අපට ඇති ප්රධානම මෙවලම් දෙක තමයි සිහිය සහ ප්රඥාව.
සිහිය යනු හැම මොහොතකම, එදිනෙදා ජීවිතයේදී පවා, තමන්ගේ සිත, කය සහ වචනය ගැන අවදියෙන් සිටීමයි. මේ සිහිය පුරුදු කරන විට, අපේ හිතට එන මේ දෘෂ්ටි, නීති සහ රාමු අපට අහුවෙන්න පටන් ගන්නවා. ඒවා මතුවන මොහොතේදීම හඳුනාගන්නට පුළුවන් වෙනවා.
ප්රඥාව කියන්නේ සිහියත් සමඟම වැඩෙන අවබෝධයයි. මේ මතුවන්නේ හුදෙක් සිතුවිලි සහ මතවාද මිස, වෙනස් කළ නොහැකි සත්යයන් නොවන බව තේරුම් ගැනීම තමයි ප්රඥාව. ඒ ප්රඥාවෙන් යුතුව, අපට ඒ බාධක අල්ලා නොගෙන අතහැර දමන්නට පුළුවන්.
ඒ නිසා, අප කළ යුත්තේ ක්රමානුකූලව සිහිය පුරුදු කිරීමයි. එවිට මේ සියලු දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් ඔබටම හඳුනාගන්නට පුළුවන් වේවි. බාහිරින් කෙනෙක් නීතියක් දානවා නම්, ඒ මෝඩ අදහස් බැහැර කර, තමන්ගේ ගමන ස්වාධීනව යන්නට ඔබට ශක්තිය ලැබේවි. තමන්ගේ හිතින්ම දාගන්නා නීති කඩා බිඳ දමා නිදහස් වෙන්නට ඔබට හැකියාව ලැබේවි.
ඔබේ ගමන ඔබේමයි: බාධක බිඳ දමා ඉදිරියට යන්න
මෙම සාකච්ඡාවෙන් ඔබට දෘෂ්ටි රාමු සීමාවල් යනු කුමක්ද, ඒවා අපේ භාවනා ජීවිතයේ ආරම්භයට, මැදට සහ ඉදිරියට යාමට කොතරම් බාධාවක්ද යන්න පැහැදිලි වන්නට ඇති. මේවායින් සිදුවන හානිය සහ අපව අතරමං කරන ආකාරයද ඔබට වැටහෙන්නට ඇති.
අලුතින් භාවනා කරන්නට සිතන කෙනෙකුට මෙය ඉතා වැදගත් කරුණක්. බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන ත්රිවිධ රත්නයේ ආනුභාවයෙන්, තමන් තුළම ඇති මේ දෘෂ්ටි, නීති, අන්ත සහ මාර්ග බාධක සිහියෙන් හා ප්රඥාවෙන් යුතුව හඳුනාගෙන, ඒවා බිඳ දමා, බාහිර පුද්ගලයන්ගේ බලපෑම් වලින් මිදී, තමන්ගේම ආධ්යාත්මික ගමන ස්වාධීනව යාමට ඔබට ශක්තිය, ධෛර්යය ලැබේවා!

මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්රශ්න, ඔබගේ අවශ්යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.
අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.
අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!
