ඔබගේ ආධ්යාත්මික දියුණුව උදෙසා භාවනාව ප්රායෝගිකව පුහුණු කිරීමේදී, එහි යෙදෙන කාලය වැඩි කරගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව පැහැදිලි අවබෝධයක් ලබා දීම මෙම ලිපියේ අරමුණයි. අපගේ ආධ්යාත්මික ඉගැන්වීම් තුළින්, මේ පිළිබඳව නිරන්තරයෙන් ඔබට අවවාද අනුශාසනා සහ පුහුණු වන ආකාරය පිළිබඳව මගපෙන්වීම් ලබා දී ඇත.
අද දින මෙම ලිපිය තුළින්, ඔබ පද්මාසනයෙන් හෝ වේවා, වෙනත් ඕනෑම භාවනා ඉරියව්වකින් වාඩි වී සිටින විට, භාවනාවේ යෙදෙන කාලය ප්රායෝගිකව වැඩි කරගන්නේ කෙසේද යන්න වටහා දීමට බලාපොරොත්තු වෙමි.
ධ්යාන සුවය සහ කාලය ස්වභාවිකව වැඩි වීම
ආධ්යාත්මික දියුණුවේදී, අප යම්කිසි ධ්යානයක් හෝ සමාධි මට්ටමක් උපදවා ගත් පසු, භාවනා කාලය ස්වභාවිකවම වැඩි වීමක් සිදු වේ. උදාහරණයක් ලෙස, පළමු ධ්යාන මට්ටමට සිත පත් වූ විට, වෙනදා විනාඩි විස්සක් හෝ පැය භාගයක් භාවනා කළ කෙනෙකුගේ කාලය, ඉබේම විනාඩි තිහ, හතළිහ, පැය හෝ ඊටත් වැඩි කාලයක් දක්වා දීර්ඝ විය හැකිය. මෙය, සිත ගැඹුරු සමාධියකට පත්වීමේ ස්වභාවික ප්රතිඵලයකි. මෙවැනි ධ්යාන (ගැඹුරු සමාධි මට්ටම්) තුළට සිත යොමු වන විට, කාලය ගතවීම දැනෙන්නේ ඉතා අඩුවෙනි.
සමහර විට, මනුෂ්ය ලෝකයේ පැයක් හෝ දෙකක් ගත වුවද, ධ්යානය තුළ සිටින අපට එය දැනෙන්නේ විනාඩි පහක් හෝ දහයක් ලෙසය. ‘මා එතරම් වේලාවක් භාවනා කළාද?’ කියා තමන්ටම පුදුම හිතෙන සැකයක් පවා ඇතිවිය හැක. මෙය ආධ්යාත්මික ප්රතිඵල ලැබූ අයට හුරුපුරුදු අත්දැකීමකි. ඔබ තවමත් මෙම අත්දැකීම ලබා නොමැති නම්, එය ගැටළුවක් නොවේ.
අප සමථ සහ විදර්ශනා භාවනා ක්රම තුළින් උත්සාහ කරන්නේ මෙවැනි මානසික දියුණුවක් ලබා ගැනීමටයි. අපගේ මෙම ලිපි මාලාව ඔස්සේ අප ඔබට කියා දෙන්නේ ඒ නිසයි. ඉතා මෛත්රියෙන් සහ අනුකම්පාවෙන් අප ලබන ආධ්යාත්මික ප්රතිඵල ඔබට ලබා දෙන්නේ, එය ඔබගේ දියුණුවට විශාල මාර්ගයක් වන බැවිනි.
භාවනා කාලය වැඩි කරගැනීමට ඇති පොදු බාධක
ධ්යානයක් තුළින් ස්වභාවිකව කාලය වැඩිවීමට අමතරව, අපට දැනුවත්ව අපගේ භාවනා කාලය වැඩි කරගන්නේ කෙසේද? විශේෂයෙන්ම, තවමත් ධ්යානයක් ඉපදවා නැති, සමාධිය අඩු මට්ටමක පවතින කෙනෙක් මෙම අභියෝගයට මුහුණ දෙන්නේ කෙසේද?
භාවනාවට වාඩි වූ මුල් විනාඩි දහය, පහළොව තුළ අපගේ සිත විසිරී පැවතීම සාමාන්ය දෙයකි. දවසේ කළ දේවල්, අතීත සිදුවීම්, අනාගත සැලසුම් ආදිය මතක් වෙමින් සිත නොසන්සුන් වේ. මෙහිදී, අපට සිතේ එකඟ බවට බාධා කරන ප්රධාන මානසික බාධක පහකට මුහුණ දීමට සිදු වේ. මේවා බුදු දහමේ නීවරණ ධර්ම ලෙස හැඳින්වේ. ඒවා නම්:
- කාමච්ඡන්ද: කාම වස්තූන් කෙරෙහි ඇතිවන ආශාව.
- ව්යාපාද: තරහව, වෛරය සහ ද්වේෂ සහගත සිතුවිලි.
- ථීනමිද්ධ: සිතේ සහ කයේ ඇතිවන අලසකම සහ නිදිමත.
- උද්දච්ච කුක්කුච්ච: සිතේ විසිරුණු ස්වභාවය සහ පසුතැවීම.
- විචිකිච්ඡා: තෙරුවන් සහ කර්මය පිළිබඳ ඇතිවන සැකය.
මෙම නීවරණ ක්රියාත්මක වන විට, සිත සමාධිගත වන තුරු අපට මානසිකව බැට කෑමට සිදු වේ. මෙය භාවනාවේ මුල් අවධියේදී ඕනෑම කෙනෙකුට මුහුණ දීමට සිදුවන ප්රායෝගික තත්ත්වයකි.
ඊට අමතරව, ශාරීරික අපහසුතාද භාවනාවෙන් නැගිටීමට හේතු වේ. කකුල් රිදීම, හිරි වැටීම, කකුල් රත් වීම, සහ කොන්දේ වේදනාව වැනි දේ නිසා බොහෝ දෙනෙක් අඩු කාලයකින් භාවනාව නවතා දමයි. තවද, ශරීරය තදවීමක්, හිරවීමක් හෝ දැඩි පීඩනයක් (pressure) වැනි හැඟීම් නිසාද නියමිත කාලයට පෙර නැගිටින අවස්ථා තිබේ. ඒ පිළිබඳව අපගේ වෙනත් ලිපියකද කරුණු පැහැදිලි කර ඇත.
සිතේ පුරුද්ද: නියමිත කාලය පැමිණි විට නැගිටීමට දෙන සංඥාව
ඔබ දිනපතා විනාඩි විස්සක් හෝ තිහක් වැනි නිශ්චිත කාලයකට භාවනා කිරීමට හුරු වී ඇතැයි සිතන්න. පුදුමයකට මෙන්, හරියටම ඒ කාලය පැමිණෙන විට, ඔබේ සිත ඔබට සංඥාවක් ලබා දීමට පටන් ගනී. ‘දැන් වෙලාව හරි, නැගිටින්න’ කියා සිත ඔබට කියයි. මෙයට හේතුව, ඔබ එම කාලයට හුරු වී සිටීමයි.
මෙම අවස්ථාවේදී, සිත දැඩි පීඩනයක් ඇති කරයි. “දැන් ඇස් දෙක විවෘත කරලා නැගිටින්න, දැන් ඇති” ලෙස සිත නැවත නැවතත් ඔබට බල කරයි. ඒ සමඟම, ශරීරයේ හිරවීමක්, තද ගතියක් හෝ අත් පා ගැලවී යනවා වැනි අපහසුතා දැනෙන්නට පුළුවන. මෙම අත්දැකීම පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට වෙනස් විය හැක. නමුත් පොදු දෙය නම්, සිත විසින්ම ‘දැන් භාවනාව නවත්වන්න’ යනුවෙන් බලවත් නියෝගයක් ලබා දීමයි. භාවනා කාලය වැඩි කරගන්නේ කෙසේද යන්න ඉගෙන ගැනීමේදී, මෙම තීරණාත්මක මොහොත හඳුනාගැනීම ඉතා වැදගත් වේ.
ඔබේ සිතේ නියෝගය බිඳ දමන ප්රායෝගික පුහුණුව
සිත විසින් ‘දැන් ඇති, නැගිටින්න’ යනුවෙන් ඔබට නියෝග කරන මොහොත පැමිණි විට, ඔබ කළ යුතු විශේෂ දෙයක් තිබේ. කිසිම විටෙක එම නියෝගයට එකඟ නොවන්න. ඒ වෙනුවට, පහත පියවර අනුගමනය කරන්න:
- නියෝගය නිරීක්ෂණය කරන්න: සිත ඔබට නැගිටින්නට බල කරන විට, එයට ඉඩ දෙන්න. ඒ දෙස සිහියෙන් යුතුව බලා සිටින්න. අපගේ සිහිය පැවැත්වීම පිළිබඳ ඉගැන්වීම් වලට අනුව, ඔබේ සිතුවිලි සහ සිතෙන් දෙන නියෝගය දෙස හොඳින් බලන්න.
- ඉවසීමෙන් බලා සිටින්න: ‘දැන් නැගිටින්න’ යනුවෙන් සිත දැඩිව බල කරනු ඇත. එයට කියන්නට ඉඩ හරින්න. සමහර විට විනාඩි පහක් හෝ දහයක් යනතුරු සිත ඒ දෙයම කියවනු ඇත. ඒ දෙස බලාගෙනම සිටින්න.
- සන්සුන් වීම අත්විඳින්න: විනාඩි කිහිපයක් ගත වන විට, පුදුමයකට මෙන්, සිත එම නියෝගය දීම අත්හරිනු ඇත. එය ඉබේම සන්සුන් වනු ඇත. ඝෝෂාකාරී පරිසරයක සිට නිහඬ තැනකට පැමිණි විට කන් දෙකට දැනෙන සැනසීම මෙන්, ඔබට විශාල මානසික නිදහසක් සහ සැනසිල්ලක් දැනෙනු ඇත.
- කාලය තවදුරටත් දිගු කරන්න: සිතේ ඒ ඝෝෂාකාරී බලකිරීම නැවතුණු පසු, ඔබට තවත් විනාඩි කිහිපයක් පහසුවෙන් භාවනාවේ යෙදී සිටීමට හැකියාව ලැබේ. ඒ නිදහස් මොහොතේ තවත් ටික වේලාවක් භාවනා කර, පසුව සන්සුන්ව ඇස් විවෘත කර භාවනාවෙන් නැගිටින්න.
මෙය ඉවසීමෙන් පුහුණු කළ යුතු සරල නමුත් ඉතා බලවත් ක්රමයකි. මෙහිදී ඔබ කරන්නේ, ඔබේ සිත විසින්ම ඔබට ලබා දෙන නියෝගයට එරෙහිව ගොස්, සිතේ ස්වභාවය තේරුම් ගැනීමයි.
මෙම පුහුණුවෙන් නව පුරුද්දක් ගොඩනගා ගැනීම
මෙම ක්රමය දිගටම පුහුණු කරන විට, ඔබ දිනපතා හුරු වී සිටි කාල සීමාව ඔබ විසින්ම කඩා දමයි. මෙය ස්වභාවිකව සිදුවන්නක් නොව, ඔබ විසින් දැනුවත්ව සිදුකරන දෙයකි. මෙසේ පැරණි පුරුද්ද කඩා දැමීම, ඔබේ භාවනා කාලය තවදුරටත් වැඩි කිරීමට හේතු වේ.
මෙතෙක් කල් විනාඩි විස්සකට හුරු වී සිටි ඔබ, ඊළඟ දිනයේ විනාඩි තිහකට හුරු වේ. එදින, විනාඩි තිහේදී ඔබට පෙරදා විනාඩි විස්සේදී දැනුණු ‘නැගිටින්න’ යන සංඥාව දැනෙන්නට පටන් ගනී. එවිටද, ඔබ කළ යුත්තේ පෙර පරිදිම එම නියෝගය නිරීක්ෂණය කර, එය අත්හැර යන තුරු ඉවසීමෙන් බලා සිටීමයි.
මෙසේ කිරීමෙන් ඔබ විනාඩි තිස් පහ, හතළිහ ආදී වශයෙන් ඔබේ භාවනා කාලය ක්රමයෙන් වැඩි කරගනී. භාවනා කාලය වැඩි කරගන්නේ කෙසේද යන ප්රශ්නයට ඇති හොඳම ප්රායෝගික විසඳුම මෙයයි. මෙම පුහුණුව තුළින්, ඔබ සිත අධ්යයනය කරන කාලය වැඩි වන අතර, එය ඔබගේ සමාධිය වර්ධනය වීමටද ඉවහල් වේ. මෙම ක්රමවේදය අනුගමනය කර ප්රතිඵල ලබා ගත් බොහෝ දෙනෙක් සිටින අතර, ඔබටද භාවනාවේ ප්රතිඵල ඉතා ඉක්මනින් ලබාගැනීමට මෙම පුහුණුව ස්ථිරවම උපකාරී වනු ඇත.
අවසාන වශයෙන්
මෙම කෙටි ඉගැන්වීම තුළින්, ඔබට අවශ්ය කාරණා පැහැදිලිව ලබා දීමට හැකිවන්නට ඇතැයි සිතමි. බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන ත්රිවිධ රත්නයේ ආනුභාවයෙන්, මෙම කරුණු මැනවින් වටහාගෙන ප්රායෝගිකව කටයුතු කිරීමට ඔබට හැකියාව ලැබේවායි ආශිර්වාද කරමින් මෙම ලිපිය අවසන් කරමි.
මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්රශ්න, ඔබගේ අවශ්යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.
අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.
අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!
