තෙරුවන් සරණයි සියලු දෙනාටම!
අපගේ ආධ්යාත්මික නාලිකාව ඔස්සේ මීට පෙර ඔබට ඉදිරිපත් කළ ‘බඹලොවට ප්රායෝගික භාවනා ක්රමය’ ඔබට මතක ඇති. විශේෂයෙන්ම, ‘තෙවැනි ඇස’ භාවනා ක්රමයෙන් බලාපොරොත්තු වූ ප්රතිඵල නොලැබූ, එහෙත් ඇහිබැම අතර යම් දැනීමක් පමණක් අත්විඳි අයට, ධ්යාන ගත වීම සඳහා පහසු මගක් ලෙස අප මෙය හඳුන්වා දුන්නා.
සිත සමථයකට පත්වීමෙන් විවිධ ආධ්යාත්මික හැකියාවන් දියුණු විය හැකි බවද අප පෙන්වා දී තිබෙනවා. නළල මැද හෝ නාසය මුල, ඔබට සිත එකඟ කර ගැනීමට පහසුම ස්ථානය තෝරාගෙන භාවනා කිරීමෙන් බොහෝ දෙනෙක් විවිධ අත්දැකීම් ලබා තිබෙනවා.
කෙසේ නමුත්, ‘තෙවැනි ඇස’ ක්රමයෙන් ප්රතිඵල නොලද අයට, පිළිවෙළින් ධ්යාන ගත වීමට ඇති පහසුම සහ සරලම ක්රමය ලෙස ‘බඹලොවට ප්රායෝගික භාවනා ක්රමය’ හැඳින්විය හැකියි. දීර්ඝ කාලයකට පසු මෙම ලිපි මාලාවේ නව කොටසක් ඉදිරිපත් කිරීමට ලැබීම සතුටක්.
ඔබ මෙම භාවනා ක්රමයට අලුත් නම් හෝ ඒ ගැන ඉගෙනීමට කැමති නම්, ‘බඹලොවට ප්රායෝගික භාවනා’ නමින් ඇති අපගේ සම්පූර්ණ ලිපි මාලාව පිළිවෙලින් එක, දෙක, තුන ලෙස කියවා බලන මෙන් ඉල්ලා සිටිනවා. අද අප සාකච්ඡා කරන්නේ එහි හතරවැනි කොටසයි. පෙර ලිපිවලදී විස්තර කළ තත්ත්වයන්ට පත් වූ ඔබට, එතැන් සිට ඉදිරියට යා යුතු ආකාරය සහ එහිදී ඇතිවන අත්දැකීම් මෙමගින් ප්රායෝගෝගිකවම විග්රහ කරනවා.
දෙවෙනි ධ්යානයේ ප්රීතියේ සිට තුන්වෙනි ධ්යානයේ සැපය දක්වා
අපගේ තුන්වෙනි ලිපියෙන් අප අවසන් කළේ දෙවෙනි ධ්යානයට පත්වීමෙන් පසු සිතේ ඇතිවන ප්රීතිය, එනම් සතුට පිළිබඳව විස්තර කරමිනුයි. මේ ගැඹුරු සමාධි තත්ත්වයන්, බුදු දහමේදී ධ්යාන (Dhyāna) ලෙස හඳුන්වයි. මෙය සිතුවිලි වලින් තොර, පිරිසිදු එකඟතාවයකින් යුත් මනසක පවතින උසස් මානසික අවස්ථාවකි.
දෙවෙනි ධ්යානයේදී ශරීරයටත් සිතටත් දරාගත නොහැකි තරම් ප්රබල සතුටක් දැනෙන බවත්, ඇඟේ මයිල් කෙළින් වන බවත්, මුවට සිනහවක් නැගෙන බවත් අප විස්තර කළා. දැනටමත් බොහෝ දෙනෙක් පැය භාගයේ සිට පැය කිහිපයක්, ඇතැම් විට පැය දොළහක් දක්වා වුවද කාලය අධිෂ්ඨාන කරමින් මේ දෙවෙනි ධ්යාන තත්ත්වයේ රැඳී සිටිනවා.
මෙලෙස දෙවෙනි ධ්යානයේ ප්රීතිය දිගු කලක් විඳිමින් සිටින විට, ක්රමයෙන් ඔබේ සිත ඉන් ඉහළ තලයකට ගමන් කරන බවක් ඔබටම දැනෙන්නට පටන් ගනීවි. මෙය ධ්යානයෙන් පිරිහීමක් නොව, ඔබ සිටින මානසික මට්ටම තවත් උසස් වීමකි. සරලව කිවහොත්, ඔබ විඳින සැපයට වඩා උසස් සැපයක් විඳීමට යාමක් වැනිය.
මෙයට කදිම උදාහරණයක් තිබේ: ඔබ ජීවිත කාලය පුරාම සම්බෝල සමඟ බත් පමණක් අනුභව කළ කෙනෙක් යැයි සිතන්න. දිනක් ඔබට පළමු වතාවට නූඩ්ල්ස් කෑමට ලැබේ. එය සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් රසයක්, වෙනස්ම අත්දැකීමක් නොවේද? අන්න ඒ ආකාරයට, දෙවෙනි ධ්යානයේ ප්රීතියට හුරු වූ ඔබට, එය ඉක්මවා ගිය නවතම අත්දැකීමක් ලෙස තුන්වෙනි ධ්යානය හමුවේ.
තුන්වෙනි ධ්යානය යනු කුමක්ද? – මානසික හා ශාරීරික අත්දැකීම
දෙවෙනි ධ්යානයේ ප්රීතියත් සමගම, එයට මුසු වූ නමුත් එයට වඩා සියුම්, ගැඹුරු ‘සැපයක්’ ඔබට දැනෙන්නට පටන් ගනී. මෙම සැපය, වචනයෙන් විස්තර කළ නොහැකි තරම් ආධ්යාත්මික සුවයකි. එය පෙර පැවති සතුටට වඩා වෙනස් බව ඔබේ සිතටම පැහැදිලිව වැටහෙනු ඇත. මෙය පුදුමාකාර මානසික සැහැල්ලුවකි.
මෙවැනි ධ්යාන තලවලදී කිසිදු ලෞකික සිතුවිල්ලක් ඇති නොවන බව මතක තබා ගැනීම ඉතා වැදගත්. දරුවන්, පවුලේ අය, රැකියාව, මුදල්, රාගය, ද්වේශය, වෛරය වැනි කිසිවක් එහිදී සිහියට නැගෙන්නේ නැත. ඇත්තේ ‘මම මෙවැනි සැපයක් විඳිනවා’ යන සිහිය පමණි. ඔබට එවැනි ලෞකික සිතුවිල්ලක් මතක් වන්නේ නම්, ඔබ තවමත් සිටින්නේ ධ්යානයකට වඩා පහළ සමාධි මට්ටමකය.
තුන්වෙනි ධ්යානය යනු, පළමු සහ දෙවෙනි ධ්යාන ඉක්මවා ගිය තත්ත්වයකි. මෙහිදී අත්විඳින සැපය, ශාරීරිකවද දැනේ. ශරීරය ඉතාමත්ම සැහැල්ලු වී, යම්තාක් දුරට නොදැනී යන මට්ටමකට පත්වේ. නමුත් සර්ව සම්පූර්ණයෙන්ම නොවේ. ශරීරය සම්පූර්ණයෙන් නොදැනී යන්නේ මීටත් වඩා ඉහළ, අරූපාවචර ධ්යාන තලවලදීය. අප දැන් සාකච්ඡා කරන්නේ රූපාවචර ධ්යාන හතරෙන් තුන්වැන්න වන තුන්වෙනි ධ්යානය පිළිබඳවයි. මෙම අත්දැකීම, බෞද්ධ ග්රන්ථවල සඳහන් වන කරුණුවලටද අනුකූල වේ.
ප්රායෝගිකව තුන්වෙනි ධ්යානය වඩන ආකාරය
දෙවෙනි ධ්යානයේදී ‘සතුටුයි’ හෝ ‘ප්රීතියි’ ලෙස මෙනෙහි කිරීමට අප ඔබට කියා දුන්නා. ඒ ආකාරයටම, දෙවෙනි ධ්යානයේ ප්රීතිය ක්රමයෙන් තුනී වී, ඒ වෙනුවට ඉහළ සැපයක් දැනෙන්නට පටන් ගත් විට, ඔබ මෙනෙහි කළ යුතු වචනය වෙනස් වේ. ඔබේ හදවතින්ම ‘පුදුම සැපයක්’ හෝ සරලව ‘සැපයි’ යන වචනය නැගෙනු ඇත. ඔබට කැමති නම් ‘සැපයි’ කියා මෙනෙහි කළ හැකිය. වැදගත්ම දෙය නම්, ඔබේ හදවතින්ම එන වචනය භාවිතා කිරීමයි.
මෙලෙස මෙනෙහි කරමින් මෙම තත්ත්වයට හුරු වූ පසු, ඔබට නිතරම වචන මෙනෙහි කිරීමට අවශ්ය වන්නේ නැත. සිත එම තත්ත්වය හඳුනාගනී. එවිට, එදිනෙදා ජීවිතයේ ඕනෑම මොහොතක, නිවසේ වන්දනාමාන කරන විට, බසයේ ගමන් කරන විට, ඇස් පියාගත් සැණින් ඔබට තුන්වෙනි ධ්යානය වෙත පහසුවෙන් ඇතුළු වීමේ හැකියාව ලැබේ.
ඔබේ සිත ඔබට වසඟ වී, පාලනයට නතු වී ඇත්දැයි ඔබටම තේරුම් ගත හැකි වන්නේ මෙවැනි ප්රායෝගික අත්දැකීම් ලැබෙන්නට පටන් ගත් විටය. මෙම ධ්යානය ඔබට වශී වී ඇත්දැයි ඔබටම අවබෝධ වනු ඇත. මෙම කරුණු පළමු, දෙවෙනි සහ තුන්වෙනි ධ්යානය සඳහා මෙන්ම, ඉදිරියේදී සාකච්ඡා කරන අනෙකුත් ධ්යාන සඳහාද පොදු බව මතක තබා ගන්න.
ඔබේ අත්දැකීම් සහ ඉදිරි ගමන
මෙම ලිපියේ සඳහන් සියලු කරුණු ප්රායෝගිකව අත්විඳිය යුතු දේවල්ය. එසේ නොමැතිව කිසිදා ඒවායේ සැබෑ ස්වභාවය අවබෝධ කරගත නොහැක. එබැවින්, මෙම භාවනා ක්රමය ප්රායෝගිකව පුහුණු වී අත්දැකීම් ලබන මෙන් අපි ඔබෙන් ඉල්ලා සිටිමු.
මේ ලිපිය කියවීමෙන් පසු ඔබට යම් අත්දැකීමක් ලැබුණේ නම්, එය අන් අයගේ දියුණුවටද හේතු විය හැකි බැවින්, ඒ පිළිබඳව මෙනෙහි කර, එම දැනුම අන් අය සමග ද බෙදාගැනීම ඔබට මහත් පිනක් වනු ඇත. අද දිනට, තුන්වෙනි ධ්යානය හා සම්බන්ධ කායික හා මානසික අත්දැකීම් පිළිබඳව කළ විග්රහය ප්රමාණවත් යැයි සිතමි.
බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන ත්රිවිධ රත්නයේ ආනුභාවයෙන්, ‘බඹලොවට ප්රායෝගික භාවනා ක්රමය’ තුළින් මෙම උතුම් අත්දැකීම් ප්රායෝගිකවම ලැබීමට ඔබ සැමට ශක්තිය, ධෛර්යය ලැබේවා යි ආශිර්වාද කරමින්, ‘සැපය’ නම් වූ මෙම දේශනාව මෙයින් අවසන් කරමි.
මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්රශ්න, ඔබගේ අවශ්යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.
අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.
අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!
