උතුම් වෙසක් පුර පසළොස්වක පොහොය දිනයක ඔබගේ ආධ්යාත්මික ජීවිතයට නව ආලෝකයක් එක් කිරීමට අද අප සූදානම්. ලොව්තුරා අමාමෑණි බුදුරජාණන් වහන්සේගේ උත්පත්තිය, බුද්ධත්වයට පත්වීම සහ පිරිනිවන් පෑම යන තෙමඟුල සිදු වූ මේ සුවිශේෂී දිනයේ, බොහෝ දෙනෙක් අපෙන් විමසූ ප්රශ්නයකට පිළිතුරු ලබා දීමට අප කල්පනා කළා. ඒ, තමන් සසරේ ප්රාර්ථනා කරගෙන එන ප්රාර්ථනීය බෝධිය හඳුනා ගන්නේ කෙසේද යන්නයි.
මේ දිනය අපගේ ආධ්යාත්මික වසරේ ආරම්භක දිනය ලෙස සලකා, අපගේ ආධ්යාත්මිකත්වය දියුණු කරගැනීමට අධිෂ්ඨාන කරගැනීමට සුදුසුම දවසක්. මීට වසර දෙදහස් පන්සීයකටත් අධික කාලයක සිට අප ආමිස පූජා සහ ප්රතිපත්ති පූජා මගින් සමරන මේ උතුම් දිනයේ, ඔබගේ ගමන් මග හඳුනා ගැනීමට මේ ඉගැන්වීම ඉවහල් වේවි යැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා.

තුන්තරා බෝධිය යනු කුමක්ද?
පින් අනුමෝදන් කරන විට ස්වාමීන් වහන්සේලා නිතරම “තුන්තරා බෝධියකින් එක්තරා බෝධියකට පැමිණෙන්නට හැකි වේවා” කියා ආශිර්වාද කරනවා ඔබ අසා ඇති. මෙහිදී සඳහන් වන තුන්තරා බෝධිය යනු නිර්වාණය අවබෝධ කරගැනීමට ඇති මාර්ග තුනයි. ඒවා නම්:
- ලොව්තුරා සම්මා සම්බුද්ධත්වය: සියලු කෙලෙසුන් නසා, ලෝක සත්වයාට ධර්මය දේශනා කරමින් සසරෙන් එතෙර කරවීමට ලොව පහළ වන උතුම් බුද්ධත්වයයි.
- පච්චේක බෝධිය (පසේ බුද්ධත්වය): තනිවම, ගුරුවරයෙකු නොමැතිව සත්යය අවබෝධ කරගන්නා නමුත්, ඒ ධර්මය අන් අයට දේශනා කර සසරින් එතෙර කරවීමට හැකියාවක් නොමැති උතුම් තත්වයකි.
- ශ්රාවක බෝධිය: සම්මා සම්බුදු කෙනෙකුගේ ධර්මය අසා, ඒ අනුව පිළිපැදීමෙන් රහතන් වහන්සේ නමක් බවට පත්වී නිර්වාණය සාක්ෂාත් කරගැනීමයි.
මේ මාර්ග තුනෙන් ඕනෑම මගක ගමන් කර ඔබට නිර්වාණය නම් වූ උතුම් විමුක්තියට ළඟා විය හැකියි.

එක් එක් බෝධිය සඳහා පාරමිතා පිරීමේ ගමන් මග
මේ උතුම් තත්වයන්ට පත්වීමට නම්, අප සසර පුරා පාරමිතා නම් වූ ගුණධර්ම සම්පූර්ණ කළ යුතුයි. පාරමිතා යනු දානය, ශීලය, ඉවසීම වැනි ගුණාංග පරාර්ථකාමීව, එනම් අනුන්ගේ යහපත උදෙසාම, නැවත නැවතත් ජීවිත ගණනාවක් පුරා ප්රගුණ කිරීමයි.
- ලොව්තුරා බුද්ධත්වය සඳහා අතිවිශාල කාලයක්, කල්ප ගණනාවක් පුරා පාරමිතා පිරිය යුතුයි. ඒ සඳහා කරන කැපකිරීම් අනන්තයි, අප්රමාණයි.
- පසේ බුද්ධත්වය සඳහාද සැලකිය යුතු කාලයක් පාරමිතා පිරිය යුතු වනවා.
- ශ්රාවක බෝධිය තුළ අග්රශ්රාවක (සැරියුත්, මුගලන් මහ රහතන් වහන්සේලා වැනි) තනතුරක් ලබන්නට නම් ඒ සඳහා විශේෂිත වූ කාලයක් පාරමිතා පිරිය යුතුයි. සාමාන්ය රහතන් වහන්සේ නමක් වීමටද යම් කාලයක් පෙරුම් පිරිය යුතු වනවා.
ගැටලුව වන්නේ, අප මේ පැමිණි සසර ගමනේ කොතරම් දුරට පෙරුම් පුරා ඇත්දැයි අප නොදැන සිටීමයි. සමහරවිට අප මේ ගමන ආරම්භ කරන්නේ මේ ජීවිතයේදී විය හැකියි. නැතිනම් භව ගණනාවකට පෙර විය හැකියි. මේ පිළිබඳව වර්තමාන තාක්ෂණයෙන් පිළිතුරක් සෙවිය නොහැකි අතර, පිළිතුර ඇත්තේ අපගේ ආධ්යාත්මික දියුණුව තුළමයි.

ඔබේ සත්ය මාර්ගය සෙවීම ආරම්භ කරන්නේ කෙසේද?
ලොව්තුරා බුද්ධත්වය පතන බවට ඉඟි සහ ලක්ෂණ
ලොව්තුරා බුදු කෙනෙකුගේ පහළ වීම ලෝකයට අතිශයින්ම දුර්ලභ දෙයක්. බුදු කෙනෙක් පහළ නොවන්නට, ලෝකයේ යථාර්ථය වන ත්රිලක්ෂණය, එනම් අනිච්ච (සෑම දෙයක්ම වෙනස් වන සුළු බව), දුක්ඛ (ජීවිතයේ පවතින ගැඹුරු අතෘප්තිකර ස්වභාවය) සහ අනත්ත (ස්ථිර, නොවෙනස් ආත්මයක් නොමැති බව) යන කරුණු අපට කිසිදා අසන්නට නොලැබෙනු ඇත. බුදු කෙනෙක් පමණයි විදර්ශනා භාවනාව ලොවට කියා දෙන්නේ.
ඔබ බුද්ධත්වය ප්රාර්ථනා කරමින් පෙර භවයක සිට පැමිණෙන කෙනෙක් නම්, ඉහත කී පිළිවෙත අනුගමනය කරන විට ඔබට මෙවැනි අත්දැකීම් ලැබෙන්නට පුළුවන්:
- ආශිර්වාදයකින් දැනෙන ප්රීතිය: ඔබ යමෙකුට උදව් කළ විට, වයසක උපාසක අම්මා කෙනෙක් වැනි කෙනෙක් ස්වභාවිකවම “ඔබ බුදු වේවා!” කියා පැවසූ විට, ඔබේ ගත සිත පිනා යන අමුතුම සැහැල්ලුවක්, ප්රීතියක් සහ ප්රබෝධයක් දැනේ නම්, එය ප්රබල ඉඟියකි. මෙය ඔබ විසින් ඉල්ලා සිටි දෙයක් නොව, ස්වභාවිකවම සිදු විය යුතු දෙයකි.
- පාරමිතා ශක්තියෙන් පිහිට වීමට සිත පහළ වීම: අන් අයට උදව් කරන විට, “මගේ පාරමිතා ශක්ත්යානුභාවයෙන් මේ අයට සෙතක් වේවා!” යනුවෙන් අධිෂ්ඨානය කිරීමට ඉබේම සිතුවිලි පහළ වේ. එම අධිෂ්ඨානයෙන් ඒ අයට සැබැවින්ම යහපතක් (උදාහරණයක් ලෙස, රෝගයක් සුව වීම) සිදු වේ නම්, එයද ඔබ නිවැරදි මාවතේ යන බවට තවත් සාක්ෂියකි.
- නොපෙනෙන ලෝකයේ උපකාරය: බුද්ධත්වය පතන මහා බෝධිසත්වවරුන්ට නිවැරදි දැක්ම ඇති (සම්යක්දෘෂ්ටික) දෙවිවරු, බ්රහ්මයෝ, යක්ෂ, නාග වැනි අදෘශ්යමාන බලවේග උදව් කිරීමට සහ ආරක්ෂා කිරීමට පෙළඹේ. ඔවුන් මනුලොව උපත ලබන විටම ඒ බව දිව්ය, බ්රහ්ම ලෝකවල අය දැනුවත් වන අතර, ඔවුන්ව ලෞකික ජීවිතයට වැඩිපුර යොමු වීමට නොදී, ආධ්යාත්මික පැත්තට යොමු කරවීමට කටයුතු කරයි. වෙස්සන්තර ජාතකයේ ශක්රයා උදව් කළා සේ, ඔවුන්ට නිරන්තරයෙන් උපකාර ලැබේ.
- කාලයත් සමග මාර්ගය පැහැදිලි වීම: මෙම ඉඟි ලැබීම එක් එක්කෙනාට සාපේක්ෂයි. පාරමිතා පිරී ඇති ප්රමාණය අනුව, සමහරුන්ට කුඩා කලදීමත්, සමහරුන්ට තරුණ වියේදීත්, තවත් අයට මැදි විය ඉක්මවූ පසුවත් තමන්ගේ මාර්ගය හඳුනාගැනීමට හැකිවේ. බුද්ධත්වයට ළං වෙන්න ළං වෙන්න, ඒ බව දැනගන්නා වේගයද වැඩිවේ.
මේ පිළිබඳව වැඩිදුර දැනුම සඳහා රේරුකානේ චන්දවිමල නායක ස්වාමීන් වහන්සේගේ “පාරමිතා ප්රකරණය” සහ ත්රිපිටකයේ එන ජාතක කතා අධ්යයනය කිරීම ඉතා වැදගත් වේ.

පසේ බුද්ධත්වය සහ ශ්රාවක බෝධිය හඳුනාගැනීම
ඔබ පසේ බුද්ධත්වය හෝ ශ්රාවක බෝධිය ප්රාර්ථනා කරන කෙනෙක් නම්, එය හඳුනාගැනීමේ මූලික ක්රමවේදයද පෙර සඳහන් කළ ආකාරයටමයි. එනම්, සීලය, සමාධිය, වත්පිළිවෙත් සහ අධිෂ්ඨානය යන පිළිවෙතම අනුගමනය කිරීමයි. කාලයත් සමග ඔබටත් ඒ සඳහා ඉඟි ලැබෙන්නට පටන් ගනීවි. ඒ සඳහාත් නොපෙනෙන ලෝකයේ යහපත් බලවේගයන්ගේ උපකාරය ඔබට ලැබේවි.
මීට අමතරව, ආධ්යාත්මික හැකියාවන් දියුණු වූ විටද තම මාර්ගය හඳුනාගත හැකියි. සමථ භාවනාව ඔස්සේ දිබ්බ චක්ඛු (අනෙකාගේ සිත් කියවීමේ හැකියාවට වඩා එහා ගිය, අදෘශ්යමාන දේ දැකීමේ දිව්ය ඇස) හෝ පුබ්බේනිවාසානුස්සති ඤාණය (පෙර භවයන් දැකීමේ හැකියාව) වැනි ඥාන දර්ශන ලැබුණු විට, “මාගේ ප්රාර්ථනීය බෝධිය මට පෙන්වන්න” යැයි අධිෂ්ඨානය කළ හැකියි.
- ඔබ බුද්ධත්වය පතන කෙනෙක් නම්, ඔබට බුද්ධ රූපයක් දර්ශනය වීමට ඉඩ තිබේ.
- ඔබ පසේ බුද්ධත්වය පතන කෙනෙක් නම්, ඊට අදාළ රූප රාමු දර්ශනය විය හැකිය.
- ඔබ ශ්රාවක බෝධියෙන් බුදු කෙනෙක් ඉදිරියේ නිර්වාණය ලබන කෙනෙක් නම්, ඒ දසුන ඔබට දර්ශනය විය හැකිය.
එක වරක් දුටු පමණින් මෙය විශ්වාස නොකර, කිහිප වරක්ම තම ආධ්යාත්මික හැකියාවෙන් පරීක්ෂා කර බලා එය සනාථ කරගැනීම වැදගත්. එසේම, ඉතා දියුණු ආධ්යාත්මික ගුරුවරයෙකුටද අන් අයගේ මාර්ගය පෙන්වා දීමේ හැකියාව පැවතිය හැකිය.

මේ ජීවිතයේදීම නිර්වාණය සහ ආධ්යාත්මික බාධක
ඔබ මේ ආත්ම භාවයේදීම සතර මාර්ග ඵල ලබා නිර්වාණය අවබෝධ කිරීමට නියමිත කෙනෙක් නම්, ඒ බව ඔබටම තේරුම් යනු ඇත. ඔබ විදර්ශනා භාවනාව (සතර සතිපට්ඨානය) වඩන විට, ඔබේ සිත ඒ මාර්ගයේ දියුණු වන බව ඔබටම ප්රත්යක්ෂ වේ. නමුත්, බුද්ධත්වය හෝ පසේ බුද්ධත්වය වැනි උසස් බෝධියක් ප්රාර්ථනා කරන කෙනෙක් විදර්ශනාව කොතරම් වැඩුවත්, ඒ සිත මාර්ග ඵල වලට යොමු නොවී යම් තැනක නතර වන ස්වභාවයක් පවතී. එයද තමන් උසස් බෝධියක් පතන බවට එක් ඉඟියකි.
කෙසේ වෙතත්, මේ ජීවිතයේදී මාර්ග ඵල ලැබීමට ත්රිහේතුක ප්රතිසන්ධියක් තිබීම මහත් උපකාරයක් වේ. අභිධර්මයට අනුව, අලෝභ, අදෝස, අමෝහ යන කුසල මූලයන් තුනෙන්ම යුක්තව කරන ලද පින්කමක් මරණාසන්නයේදී සිහි වී, ඒ අනුව උපත ලැබීම ත්රිහේතුක ප්රතිසන්ධියයි. මේ පිළිබඳව අභිධර්ම ග්රන්ථ කියවීමෙන් වැඩිදුරටත් දැනගත හැකිය.
ආධ්යාත්මික ගමනේදී හමුවන බාධක
- පංචානන්තරීය කර්ම: මව මැරීම, පියා මැරීම, රහතන් වහන්සේ නමක් මැරීම, බුදු සිරුරේ ලේ සෙලවීම සහ සංඝ භේදය යන බරපතල අකුසල කර්ම වලින් එකක් හෝ කළ කෙනෙකුට මේ ජීවිතයේදී මාර්ග ඵල ලැබිය නොහැකියි. අජාසත්ත රජු පියා මැරූ නිසා ඔහුට ධර්මය අවබෝධ කරගැනීමට නොහැකි වූ බව සාමඤ්ඤඵල සූත්රයේ සඳහන් වේ.
- වසවර්ති මාරයාගේ බාධා: ඔබ කුමන ප්රාර්ථනීය බෝධියක ගමන් කළත්, වසවර්ති මාරයා සහ ඔහුගේ පිරිස ඔබට බාධා කරනු ඇත. පවුල තුළින්, ආර්ථික වශයෙන්, විවිධ පැති වලින් ප්රශ්න ඇති කර, ඔබේ ගමන නැවැත්වීමට ඔවුන් උත්සාහ දරයි. එවැනි අවස්ථාවලදී, මෛත්රියෙන් සහ උපේක්ෂාවෙන් යුතුව, “මාගේ පාරමිතා ශක්තියෙන් මේ බාධා මැඩ පැවැත්වේවා!” යි නිතර අධිෂ්ඨානය කිරීමෙන් එම බාධා ජයගත හැකිය.

ප්රායෝගික උපදෙස් සහ වැරදි වැටහීම්
තාමත් බෝධියක් ප්රාර්ථනා නොකළ ඔබට
ඉහත කී පිළිවෙත් මාස කිහිපයක් හෝ අනුගමනය කරත් ඔබට කිසිදු ඉඟියක් නොලැබුනේ නම්, එයින් අදහස් වන්නේ ඔබ තවමත් විශේෂිත බෝධියක් සඳහා පෙරුම් පිරීම ආරම්භ කර නොමැති බවයි. එවන් විට, ඔබට තුන්තරා බෝධියෙන් කැමති මාවතක් තෝරාගෙන, අද වැනි උතුම් දවසක සිට ඒ සඳහා අධිෂ්ඨාන කරගෙන පින්කම් කිරීමට අවස්ථාව තිබේ.
කාන්තා පාර්ශ්වය සඳහා විශේෂ කරුණු
බුදු දහමට අනුව, ලොව්තුරා බුද්ධත්වය සහ පසේ බුද්ධත්වය යන උතුම් තත්වයන් දෙක කාන්තාවකට ලබාගත නොහැකිය. අංගුත්තර නිකායේ සඳහන් වන පරිදි, එම තත්වයන් ලබාගන්නේ පුරුෂයෙකු පමණි. එබැවින්, එම බෝධීන් ප්රාර්ථනා කරන කාන්තාවක්, පළමුව පුරුෂ ආත්මයක් ලබාගැනීමට ප්රාර්ථනා කළ යුතු අතර, ඉන්පසුව එම ගමන යා හැකිය. නමුත්, ශ්රාවක බෝධිය හෙවත් රහත් භාවය ස්ත්රී පුරුෂ දෙපාර්ශ්වයටම එකසේ විවෘතය.
ආදරය සහ බෝධි ප්රාර්ථනාව
වර්තමානයේ සමහර තරුණ තරුණියන්, සිද්ධාර්ථ-යශෝධරා කතා පුවත් අසා, තමන්ටද එවැනි සහකරුවෙක්/සහකාරියක් ලැබේවායි පතමින්, බෝධි ප්රාර්ථනාව වැරදි ලෙස වටහාගෙන ඇත. බෝධිසත්ව ගමන යනු ලෞකික බැඳීම් අත්හැරීමයි. තම සහකරුගේ හෝ සහකාරියගේ ගමනට බාධා කරන මාර දූතිකාවක් නොව, ඒ ගමනට අත්වැලක් වෙමින්, බැඳීම් වලින් තොරව උපකාර කිරීමයි සැබෑ පාරමිතාව. එබැවින්, ආදර සම්බන්ධතා සහ බෝධි ප්රාර්ථනාව පටලවා නොගැනීමට වගබලා ගන්න.
වංචනික ලෙස බෝධි ප්රාර්ථනා භාවිතය
සමහර අය ලාභ ප්රයෝජන තකා, අන් අයව රවටා ගැනීමට හෝ තමන් මහා බෝධිසත්වයෙක් යැයි කියා පෑමට පෙළඹේ. මෙය ඉතා බරපතල වරදකි. තමන්ගේ සැබෑ මාර්ගය අවංකව සොයාගන්නවා විනා, එවැනි වංචනික ක්රියාවල නොයෙදීමට වගබලා ගන්න.

ඔබේ මාර්ගය සොයාගත් පසු…
තමන්ගේ ප්රාර්ථනීය බෝධිය නිශ්චිතවම හඳුනාගත් දා පටන්, ඔබේ සිත තුළ පුදුමාකාර නිදහසක්, සතුටක් සහ ප්රීතියක් ඇතිවේ. ඔබේ ගති ලක්ෂණ යහපත් අතට හැරේ; කම්මැලි බව නැති වී ක්රියාශීලී වේ, මෛත්රිය සහ උපේක්ෂාව වැඩේ. ජීවිතයේ කඩාවැටීම් වලදී, සාමාන්ය මිනිසෙකු මෙන් මාස ගණන් දුක් නොවී, ඉතා ඉක්මනින් නැගී සිටීමට ඔබට මානසික ශක්තිය ලැබේ. ඒ ප්රීතිය මරණ මංචකය දක්වාම ඔබ සමග පවතී.
මේ ගමනේදී, ඔබට සසරේ එකට ගමන් කළ කල්යාණ මිතුරන් නැවත හමුවීමට පටන් ගනී. එබැවින්, ඔබේ බෝධිය හඳුනාගෙන, ධර්ම ග්රන්ථ කියවමින්, භාවනා කරමින්, සීලය රකිමින්, ධර්මානුකූල ජීවිතයක් ගත කරමින්, කරන සෑම කුසලයක්ම තම ප්රාර්ථනීය බෝධිය සඳහාම වේවායි අධිෂ්ඨානයෙන් යුතුව ඉදිරියට යන්න.
නිගමනය: ප්රාර්ථනාව සහ ප්රායෝගිකත්වය
අවසාන වශයෙන් තේරුම් ගත යුතු වැදගත් කරුණක් තිබේ. බුද්ධත්වය, පසේ බුද්ධත්වය හෝ වෙනත් බුද්ධ ශාසනයක අග්රස්ථානයක් වැනි අනාගත බෝධියක් සඳහා ප්රාර්ථනාව සහ ඒ අනුව පාරමිතා පිරීම අත්යවශ්ය වේ. නමුත්, මේ ගෞතම බුද්ධ ශාසනයේදීම, මේ ජීවිතයේදීම නිර්වාණය අවබෝධ කරගැනීමට උවමනාවක් ඇත්නම්, ප්රාර්ථනා කර කර සිටීමෙන් පමණක් පලක් නැත. ඒ සඳහා අනිවාර්යයෙන්ම සතර සතිපට්ඨානය නම් වූ විදර්ශනා මාර්ගයේ ප්රායෝගිකව ගමන් කළ යුතුමයි.
මෙම උතුම් වෙසක් දිනයේදී, මෙම ඉගැන්වීම් ආලෝකයක් කරගෙන, ඔබගේ ආධ්යාත්මික ගමන තේරුම් ගෙන, ඒ අනුව කටයුතු කිරීමට ඔබට ශක්තිය, ධෛර්යය ලැබේවා!
මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්රශ්න, ඔබගේ අවශ්යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.
අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.
අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!
