තෙරුවන් සරණයි සියලු දෙනාටම!
වර්තමානයේ බොහෝ දෙනෙක්, විශේෂයෙන්ම රාජකාරී වල නිරත වන සහ අධ්යාපනය ලබන ඔබ, නිරන්තරයෙන් අප වෙත යොමු කරන ගැටලුවක් තමයි තමන්ගේ වැඩ කටයුතු වලදී මානසික ඒකාග්රතාවය අඩුවීම. මේ නිසා මතක ශක්තිය දුර්වල වීම සහ ඇතැම් විට මතකය සම්පූර්ණයෙන්ම නැති වී යන අවස්ථා ගැනත් ඔබ අපට දන්වා තිබෙනවා.
මෙම තත්ත්වයට පිළියමක් ලෙස සුදුසු භාවනා ක්රමයක් පිළිබඳව උපදේශයක් ලබා දෙන මෙන් ඔබ ඉල්ලා සිටියා. ඒ අනුව, මෙම ලිපිය ඔස්සේ ඔබගේ ලෞකික මෙන්ම ආධ්යාත්මික දියුණුව සඳහා ද උපකාරී වන පැහැදිලි මග පෙන්වීමක් ලබා දීමට අපි බලාපොරොත්තු වෙනවා.
මානසික ඒකාග්රතාවය යනු කුමක්ද?
පළමුව, මානසික ඒකාග්රතාවය යනු කුමක්දැයි අප තේරුම් ගත යුතුයි. මෙය, සිතේ ඉතා බලවත් එකඟ බවකි. එනම්, සිතේ විසිරීමක් නොමැතිව, එකම අරමුණක පැවතීමයි. උදාහරණයක් ලෙස, ඔබ යම් කාර්යයක නිරත වන විට, ඒ කාර්යයටම සම්පූර්ණ අවධානය යොමු කිරීම දැක්විය හැකියි.
නමුත් ලෞකික ජීවිතයේදී මෙය ඉතා අපහසුයි. ඊට හේතුව අපට ඇස, කන, නාසය, දිව, ශරීරය යනුවෙන් ඉන්ද්රියයන් කිහිපයක් තිබීමයි. ඔබ ඇසින් පොතක් කියවන විට පවා, කනට ඇසෙන ශබ්ද, නාසයට දැනෙන ගඳ සුවඳ වැනි අනෙක් ඉන්ද්රියයන් හරහා තොරතුරු මනසට ගලා ඒම නිසා අවධානය පහසුවෙන් බිඳී යනවා. එකම අරමුණක පමණක් සිත තබාගතහොත්, ඔබ රොබෝවරයෙකු මෙන් එක් දත්ත මාර්ගයකින් පමණක් ක්රියා කරන අයෙකු විය හැකියි. නමුත් අප එසේ නොවේ.
මෙවැනි අතිශය බලවත් ඒකාග්රතාවයක් සහිතව, ඉන්ද්රියන්ගෙන් එන තොරතුරු වලින් සම්පූර්ණයෙන්ම මිදී සිටිය හැක්කේ ඉහළ අධ්යාත්මික තලයන්ට ළඟා වූ උතුමන්ට පමණි. උදාහරණ ලෙස, පළමු ධ්යානයේ සිට අටවන ධ්යානය දක්වා ධ්යානලාභීන්ට, මාර්ග ඵල ලබා ඵල සමාපත්තියට සමවැදී සිටින උත්තමයන්ට, සහ නිරෝධ සමාපත්තියට සමවදින රහතන් වහන්සේලා, පසේ බුදුවරුන් සහ බුදුවරුන් දැක්විය හැකියි. එදිනෙදා ජීවිතය ගෙවන, ධ්යානයක් හෝ මාර්ග ඵලයක් නොලද අපට, සිතේ එකඟ බවක් පවත්වා ගත හැක්කේ යම් සීමිත ප්රමාණයකට පමණි.
සාමාන්ය ජීවිතයේදී අපට ළඟා විය හැකි ඒකාග්රතාවය
ඔබ කුමන වෘත්තියක නිරත වුවත්, අධ්යාපනයේ කුමන මට්ටමක සිටියත්, භාවනාව මගින් ඔබට ඔබගේ සිතේ එකඟ බව දැනට වඩා බලගතු මට්ටමකට ගෙන ඒමට හැකියාව තිබෙනවා. අපගේ ඉන්ද්රියයන් පහම තිබියදී, ඒවා ඉවත් කිරීම විසඳුම නොවේ. එසේ සිතීම පටු, අඥාන ක්රියාවකි. කළ යුත්තේ, අපගේ ඉන්ද්රියයන් පහම පවතිද්දී, යම් කාර්යයකට අදාළ ඉන්ද්රිය බලවත් කර ගනිමින්, ඒ කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීමට පුහුණු වීමයි.
උදාහරණයක් ලෙස, ඔබ දේශනයකට සවන් දෙන විට ඔබේ ඇසත් කනත් එකවර ක්රියාත්මක වෙනවා. නමුත් ඒ මොහොතේ පවා සමට දැනෙන දේ, දිවට දැනෙන රස, සුවඳ සහ මනස තුළ මතුවන අතීත, අනාගත සිතුවිලි වලට අවධානය ඇදී යාම සිතේ ස්වභාවයයි. එබැවින්, දේශකයෙකුගේ සෑම වචනයක්ම මතක තබා ගැනීම කිසිවෙකුටත් කළ නොහැක්කකි. එය ඔබ තේරුම් ගත යුතුයි. ඔබට කළ හැක්කේ, කියන දෙයින් වැදගත් කොටස් සටහන් කර ගැනීම හෝ සාරාංශයක් ග්රහණය කර ගැනීම පමණි.
කෙසේ වෙතත්, ඉන්ද්රියයන් ඔස්සේ සිත නිතරම විසිරී යන නිසා එක වැඩක්වත් හරියට කරගත නොහැකි මට්ටමේ සිටින අයට, ඉහළ ධ්යාන මට්ටම් වලට යාමට නොහැකි වුවත්, සාමාන්ය පෙළ, උසස් පෙළ, විශ්වවිද්යාල හෝ රැකියා මට්ටමේ විභාග වලට මුහුණ දෙන ඔබට, භාවනාව තුළින් ඔබගේ මානසික ඒකාග්රතාවය සැලකිය යුතු ලෙස වර්ධනය කරගත හැකියි. මෙම ලිපිය කියවන ඔබ මහාචාර්යවරයෙක්, උගත් තනතුරක් දරන අයෙක් හෝ සාමාන්ය පුද්ගලයෙක් වුවත්, මේ යථාර්ථය තේරුම් ගැනීම වැදගත්. මන්ද, බොහෝ දෙනා සිතන්නේ තමන්ට ඉතා බලවත් ඒකාග්රතාවයක් පවත්වා ගත හැකි බවයි, නමුත් එය ඉතා අපහසු කාර්යයකි.
මතක ශක්තියට ඇති ලොකුම බාධකය: පංච නීවරණ
බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඉගැන්වීමට අනුව, මතක ශක්තිය සහ මානසික ඒකාග්රතාවය හීන වීමට ප්රධානතම හේතුව වන්නේ අපගේ සිතේ පවතින බාධකයි. මේවා, බුදු දහමේදී පංච නීවරණ ලෙස හඳුන්වයි. එනම්, සිතේ දියුණුව වළක්වන කරුණු පහකි. ඒවා නම්:
- කාමච්ඡන්ද (Kāmacchanda): ඉන්ද්රිය පිනවීමට, එනම් රූප, ශබ්ද, ගන්ධ, රස, ස්පර්ශ යන දේවලට ඇති දැඩි ආසාව සහ කැමැත්ත.
- ව්යාපාද (Vyāpāda): තරහව, ක්රෝධය, අන්යයන්ට එරෙහිව සිතේ පවතින ගැටෙන ස්වභාවය.
- ථීනමිද්ධ (Thīna-middha): සිතේ සහ කයේ පවතින අලසකම, කම්මැලිකම සහ නිදිමත ස්වභාවය.
- උද්දච්ච කුක්කුච්ච (Uddhacca-kukkucca): සිතේ නොසන්සුන්කම, විසිරුණු ස්වභාවය සහ කළ දේ ගැන පසුතැවීම.
- විචිකිච්ඡා (Vicikicchā): තෙරුවන් කෙරෙහි, තමන්ගේ හැකියාව කෙරෙහි සහ නිවැරදි මග පිළිබඳව ඇති සැකය.
ඔබ නිතරම කාමයන්ට, විවිධ ආශාවන්ට, නිදිමතට, කම්මැලිකමට, නොසන්සුන්කමට, තරහවට සහ ලිංගික ආශාවන් වැනි ඉන්ද්රිය පිනවන දේවලට නැඹුරු වී සිටිනවා නම්, එම ආශාවන්ම ඔබේ මතක ශක්තිය සහ මානසික ඒකාග්රතාවය අඩු කරයි. මෙම නීවරණ යටපත් කිරීමට ඇති හොඳම ක්රමය නම් ධ්යාන වැඩීමයි. අඩුම තරමේ පළමු ධ්යාන මට්ටමට හෝ සිත දියුණු කරගත හැකි නම්, මෙම බාධක වලින් මිදී මතකය ශක්තිමත් කරගැනීමේ හැකියාව ඔබට ලැබේ.
නිර්දේශිත භාවනාව: ආනාපානසති භාවනාව
මෙම ගැටලුව සඳහා වඩාත්ම සුදුසු භාවනාව ලෙස අප නිර්දේශ කරන්නේ ආනාපානසති භාවනාවයි. ආනාපානසති යනු, හුස්ම ගැනීම සහ පිටකිරීම පිළිබඳව සිහිය පිහිටුවාගෙන කරන භාවනාවකි. මෙය මතකය සහ මානසික ඒකාග්රතාවය වර්ධනයට ඉතාමත්ම ඵලදායී ක්රමයකි. ඔබ මෙවැනි ගැටලුවකින් පෙළෙනවා නම්, ආනාපානසති භාවනාව අනිවාර්යයෙන්ම පුහුණු කළ යුතුයි.
ඊට අමතරව, ආධ්යාත්මික දියුණුවක් අපේක්ෂා කරන්නේ නම්, මූලික ධර්ම කරුණු වල සිට පිළිවෙළින් ඉගෙන ගනිමින්, වත් පිළිවෙත් වල සහ සිහිය පැතිරවීමේ භාවනා වල යෙදීමෙන් ඔබට කාමයන් අඩු කරගෙන, පංච නීවරණ යටපත් කරගෙන හෝ ප්රහාණය කරගෙන මතක ශක්තිය දියුණු කරගත හැකියි. ඔබ මේවා යම් ප්රමාණයකින් හෝ පුහුණු කර බලන්න. ප්රතිඵල 100% ක්ම ලැබෙන බව අපට විශ්වාසයි. එවිට, වෙනදාට වඩා ඔබේ මතක ශක්තිය වැඩි වී ඇති බවත්, කරන වැඩ කටයුතු වලට වෙනතක සිත යොමු නොවී, හොඳ බලවත් ඒකාග්රතාවයකින් අවධානය දිය හැකි බවත් ඔබටම වැටහේවි.
භාවනාව ඔබේ දෛනික ජීවිතයට එක් කරගන්නේ කෙසේද?
මෙම ප්රතිඵල ලබාගැනීම සඳහා, ඔබට අනුගමනය කළ හැකි සරල පියවර කිහිපයක් මෙසේය:
- සුදුසු වෙලාවක් තෝරාගන්න: ඔබ කුමන වයසක, කුමන ජාතියක කෙනෙක් වුවත්, දවසේ ඔබට ගැලපෙන, සිත සන්සුන් වන වෙලාවක් තිබේ. උදෑසන හෝ සවස පැයක් පමණ වේලාවක් වෙන් කරගන්න.
- ශරීරය සූදානම් කරගන්න: භාවනාවට පෙර හොඳින් ස්නානය කර, පිරිසිදුව, නැවුම් මනසකින් සූදානම් වන්න.
- සැහැල්ලු ආහාරයක් ගන්න: බඩ පිරෙන්න ආහාර නොගෙන, තේ කෝප්පයක් හෝ බිස්කට් එකක් වැනි සැහැල්ලු දෙයක් පමණක් ගෙන භාවනාව ආරම්භ කරන්න.
- පුහුණු වන්න: දිනපතා පැයක්, පැය එකහමාරක් හෝ දෙකක් වුවද භාවනාවේ යෙදෙන්න. ඉන්පසුව ඔබගේ අධ්යාපන හෝ අනෙකුත් වැඩ කටයුතු ආරම්භ කරන්න.
මෙම ක්රමවේදය අනුගමනය කර ඉතා හොඳ ප්රතිඵල ලබාගත් බවත්, ඊට ස්තූති කරමින් සහ පින් දෙමින් අප වෙත පණිවිඩ එවූ බොහෝ දෙනෙක් සිටින බවත් සිහිපත් කරමි. එබැවින්, ඔබටත් මෙම ප්රතිඵල නිසැකවම ලබාගත හැකිය.
ඔබේ ඉලක්කය පැහැදිලි කරගැනීම: අධ්යාත්මික දියුණුවම අරමුණ නොවීම ගැටලුවක් නොවේ
මෙහිදී තවත් වැදගත් කරුණක් සඳහන් කළ යුතුයි. සමහර විට ඔබට ධ්යාන, අභිඥා, තෙවැනි ඇස අවදි කරගැනීම හෝ මාර්ග ඵල ලැබීම වැනි ඉහළ අධ්යාත්මික දියුණුවක් ලබාගැනීමට ලොකු උවමනාවක් නොතිබෙන්නට පුළුවන්. එය කිසිසේත්ම ගැටලුවක් නොවේ. බොහෝ දෙනෙක් අපට පවසන්නේ, “මට ලොකු ආධ්යාත්මික ශක්තීන් දියුණු කරගන්න උවමනාවක් නැහැ, මට අවශ්ය මගේ වැඩ කටයුතු කරගෙන යන්න සිත විසිරෙන්නේ නැතිව යම් මානසික ඒකාග්රතාවයක් පමණයි” කියාය.
ඔබගේ අරමුණ එය නම්, ඒ සඳහා ආනාපානසති වැනි භාවනා ක්රම ඉතා හොඳින් උපකාර කරගත හැකිය. ඔබට අවශ්ය ප්රමාණයට මනස එකඟ කරගෙන, එදිනෙදා කටයුතු සාර්ථකව කරගෙන යාමට එමගින් ශක්තිය ලැබේ. එබැවින්, මෙම ක්රමය අත්හදා බලන්න, ප්රතිඵල ලබාගන්න. ප්රතිඵල ලැබුණු පසු, මෙම ඉගැන්වීම අන් අයටත් උපකාරයක් වනු පිණිස ඔබේ අත්දැකීම බෙදාගන්නට හැකිනම් එය ඉතා වටිනවා.
මෙම කෙටි දේශනාවෙන් ඔබට අවශ්ය අවබෝධය ලැබෙන්නට ඇතැයි සිතනවා. ඔබ සියලු දෙනාට මෙම කරුණු මැනවින් වටහාගෙන, ඒ අනුව කටයුතු කිරීමට තෙරුවන්ගේ ආශිර්වාදය ලැබේවා!
මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්රශ්න, ඔබගේ අවශ්යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.
අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.
අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!
