භාවනා කරද්දී අපි සරල වෙනවා...

තෙරුවන් සරණයි සියලු දෙනාටම!

අධ්‍යාත්මිකත්වය දියුණු කරද්දී අප තුළ ඇතිවන එක් සුවිශේෂී ලක්ෂණයක් තමයි ජීවිතය ක්‍රමයෙන් සරල වීම. සමථ හෝ විදර්ශනා භාවනා ක්‍රමයක් පුහුණු කරන ඔබට මේ අත්දැකීම දැනටමත් ලැබී ඇති. අපි මීට පෙර ‘තනියම ඉන්න කැමතියි’ යන මාතෘකාව යටතේ කතා කළා වගේම, භෞතික දේවල් පසුපස හඹා නොයෑමත් ආධ්‍යාත්මික දියුණුවේ ලකුණක්.

අද අපි මේ ‘සරල වීම’ කියන කාරණාව ගැඹුරින් විමසා බලමු. සමාජයේ අපට දකින්න ලැබෙන සරල වීමේ ප්‍රධාන ආකාර තුනක් තිබෙනවා. ඒ තුළින්, භාවනා කිරීම මගින් ඇතිවන සැබෑ සරල බව කුමක්දැයි නිවැරදිව වටහා ගැනීම මෙම ලිපියේ අරමුණයි.

අකමැත්තෙන් සරල වීම: ජීවිතයේ කඩා වැටීම් නිසා ඇතිවන තත්ත්වය

සමාජයේ අපට දකින පළමු කොටස තමයි අකමැත්තෙන් සරල වූ පිරිස. මොවුන් යම් කලකදී මිල මුදල්, යාන වාහන ඇතුළු ලෞකික සැප සම්පත් හොඳින් භුක්ති විඳි අය වෙන්න පුළුවන්. නමුත් රටේ ආර්ථික තත්ත්වය, ව්‍යාපාර කඩා වැටීමක් හෝ පෞද්ගලික ගැටලුවක් නිසා ඔවුන්ගේ ඒ ජීවන රටාව අහිමි වී තිබෙනවා.

පිටතින් බලන කෙනෙකුට ඔවුන් දැන් “ඉස්සරට වඩා සරලයි නේද?” කියා පෙනුනත්, ඔවුන්ගේ හිත තුළ තවමත් ලෞකික සැප සම්පත් විඳීමට දැඩි කැමැත්තක් තිබෙනවා. නමුත් ආර්ථිකමය වශයෙන් හැකියාවක් නොමැති නිසා, ඔවුන් අකමැත්තෙන් වුවත් වර්තමාන සරල ජීවිතයට හුරු වී සිටිනවා.

ඔවුන්ට නැවත අවස්ථාවක් ලැබුණොත්, පෙර ජීවිතයටම නැවත යන්නට ඔවුන් දෙපාරක් සිතන්නේ නැහැ. මෙය ආධ්‍යාත්මික සරල බවක් නොව, හුදෙක්ම ජීවිතයේ කඩා වැටීමක් නිසා ඇති වූ තාවකාලික තත්ත්වයක් පමණයි. මෙය වර්තමාන සමාජයේ අපට සුලභව දකින්නට ලැබෙන දෙයක්.

අත්දැකීම් තුළින් සරල වීම: සියල්ල විඳීමෙන් පසු ඇතිවන පරිණත බව

දෙවනුව, අපට කැමැත්තෙන්ම සරල වූ පිරිසක් හමුවෙනවා. මොවුන් ජීවිතයේ විඳිය හැකි සෑම සැපක්ම උපරිමයෙන් විඳි අයයි. උදාහරණයක් ලෙස, ලෝකයේ ඇති මිල අධිකම ආහාරයක් ඔවුන් කොතෙකුත් කාලා තිබෙනවාද යත්, තවදුරටත් ඒ ගැන අමුතු උනන්දුවක් හෝ ආශාවක් ඔවුන්ට නැහැ. අලුතින් යමක් අත්විඳින කෙනෙක් වගේ සෙල්ෆි ගසා සමාජ මාධ්‍යවල පළකිරීමේ අවශ්‍යතාවයක් ඔවුන්ට දැනෙන්නේ නැහැ. ඔවුන්ගේ ජීවිතයේ කිසිදු කඩාවැටීමක් සිදුවී නැහැ; රැකියාව, ව්‍යාපාරය, පවුල් ජීවිතය සියල්ල සාර්ථකයි.

නමුත් වයසත් සමග සහ ජීවිත අත්දැකීම් සමග, ඔවුන් තුළ යම් පරිණත බවක් ඇතිවෙනවා. ඉස්සර මෙන් රන් ආභරණ විශාල ප්‍රමාණයක් පැළඳීමට හෝ අනවශ්‍ය ලෙස විලාසිතා කිරීමට ඔවුන්ට සිතෙන්නේ නැහැ.

ඔවුන් සතුව මිල මුදල් ඕනෑ තරම් තිබුණත්, ඔවුන් සරලව, පිළිවෙළට ඇඳ පැළඳ සිටීමට කැමතියි. ඇතැම් උගතුන්, ඉහළ රාජ්‍ය නිලධාරීන්, සහ ව්‍යාපාරිකයන් අතර පවා මේ ස්වභාවය දකින්න පුළුවන්. ඔවුන්ගේ සරල බව නිසා ඔවුන් දරණ තනතුර හෝ ඔවුන්ගේ ධනය ගැන සිතාගන්නවත් බැරි තරම්. මෙය ලෝබකමක් හෝ බැරිකමක් නොව, ජීවිතය ගැන ඇති වූ යම් කලකිරීමක් හෝ පරිණත බවක් නිසා ඇති වූ තෝරාගැනීමක්. නමුත් මෙය ප්‍රඥාව මුල් කරගත් ආධ්‍යාත්මික සරල වීමක්ම නොවෙයි.

ආධ්‍යාත්මිකත්වය තුළින් සරල වීම: භාවනා කිරීම මගින් ලබන නිදහස

අපගේ ප්‍රධාන මාතෘකාව වන තුන්වැනි සහ වැදගත්ම කොටස මෙයයි. ඔබ දුප්පත්, පොහොසත් හෝ මධ්‍යම පාන්තික වුවත්, කුමන ජාතියකට හෝ ආගමකට අයත් වුවත්, ඔබ භාවනා කිරීම ආරම්භ කළ විට, විශේෂයෙන් සමථ හෝ විදර්ශනා භාවනාවන් දියුණු කරන විට, ඔබ තුළ සුවිශේෂී වෙනසක් සිදු වෙනවා.

කාලයක් තිස්සේ නොකඩවා භාවනා කිරීම තුළ, විශේෂයෙන්ම සිහිය පැවැත්වීම හෙවත් විදර්ශනාව (සතර සතිපට්ඨානය) පුහුණු කරන විට, ඔබේ සිතුවිලි රටාව මුළුමනින්ම වෙනස් වෙනවා. වෙනදා මෙන් ලෞකික දේවල් පසුපස හඹා යන්නට සිතෙන්නේ නැහැ. අලුත්ම වාහනයක්, වටිනා භාණ්ඩයක් වෙළඳපොළට ආවත්, ඒවා මිලදී ගැනීමට පෙර තිබූ දැඩි ආශාව නැතිවී යනවා.

තමන්ගේ අවශ්‍යතාවයට සරිලන දේ පමණක් ලබා ගැනීමට සිත යොමු වෙනවා. ඇඳුම් පැළඳුම්, කෑම බීම කෙරෙහි ඇති අධික ආශාව අඩු වෙනවා. ශරීරයේ පැවැත්මට අවශ්‍ය ප්‍රමාණයට පමණක් ආහාර ගැනීමට හිත හුරු වෙනවා. මෙය දුප්පත් පොහොසත් භේදයකින් තොරව සිදුවන දෙයක්.

මෙහිදී සිදුවන්නේ, භාවනා කිරීම තුළින් අපේ සිතේ ඇති ක්ලේශයන් (සිත් කිලිටි කරන අකුසල සහගත සිතුවිලි) හඳුනාගෙන ඒවා ප්‍රහාණය වීමයි. විශේෂයෙන්ම, ඇලීම, එනම් තණ්හාව (දැඩි ආශාව) සහ ලෝභය හඳුනාගන්නා විට, ඒවායේ ශක්තිය ක්‍රමයෙන් හීන වෙනවා.

උදාහරණයක් ලෙස, ඔබ BMW රථයකට ආසා කළා නම්, ඒ සිතුවිල්ල කෙරෙහි සිහිය පවත්වන විට, ඒ ආශාව ටිකෙන් ටික අඩු වී, “මට ඒක තිබ්බත් එකයි, නැතත් එකයි” යන තත්ත්වයට සිත පත් වෙනවා. පොහොසත් කෙනෙක් නම්, තමන් සතු වස්තුව කෙරෙහි ඇති දැඩි ඇලීම අඩු වෙනවා.

මේ තත්ත්වය බුදු දහමේදී අල්පේච්ඡතාව ලෙස හඳුන්වනවා. ඒ කියන්නේ, සුළු දෙයකින් සතුටු වීමේ හැකියාව සහ අනවශ්‍ය දේට ආශා නොකිරීම. මෙය ලෝබකමක් නොවෙයි. ඇත්තෙන්ම, මෙවැනි පුද්ගලයන්ගේ දන්දීමේ කැමැත්ත වැඩි වෙනවා. මන්ද, තමන් සතු දේවල වටිනාකම මනසින් අඩු වන විට, ඒවා අවශ්‍ය කෙනෙකුට දීමට ඔවුන් පෙළඹෙනවා.

මේ සරල බව ලෞකික වස්තූන්ට පමණක් සීමා වෙන්නේ නැහැ; ඔබ ආදරය කරන පුද්ගලයන් කෙරෙහි ඇති දැඩි බැඳීම සහ උපාදානය පවා අඩු වෙනවා. නමුත් එයින් වගකීම් සහ යුතුකම් පැහැර හැරීමක් සිදු වන්නේ නැහැ. බුද්ධ කාලයේ සැවැත් නුවර සිටි මාර්ගඵලලාභී උපාසිකාවන් මෙන්, ඔවුන් ගිහි ජීවිතයේ සියලු කටයුතු මැනවින් ඉටු කරමින්, නමුත් නොඇලුණු මනසකින් ජීවත් වෙනවා.

සමාජයේ වැරදි වැටහීම්: සරල බව සහ ලෝබකම අතර වෙනස

ආධ්‍යාත්මික දියුණුව නිසා ඔබ සරල වන විට, පවුලේ අය, මිතුරන් හෝ සමාජය ඔබව වැරදියට තේරුම් ගන්න පුළුවන්. ඔවුන් ඔබට “ලෝබයෙක්” හෝ “සැප විඳින්නේ නැති කුම්මැහියෙක්” කියා චෝදනා කරන්නට ඉඩ තිබෙනවා.

නමුත් ඔබ ඔබේ මනස දෙස බලා, ඔබ තුළ ඇත්තේ ලෝබකමක්ද නැතිනම් භාවනා කිරීම නිසා ඇතිවූ සරල බවක්ද කියා ඔබම තේරුම් ගත යුතුයි. හැකි නම්, අන් අයට මේ කාරණාව පැහැදිලි කර දෙන්න. ඔවුන්ට එය නොතේරෙන්නේ නම්, අතහැර දමන්න.

සැබෑ කුම්මැහිකම මීට හාත්පසින්ම වෙනස්. බුද්ධ කාලීන සමාජයේ සිටි අපුත්තක සිටුවරයා වැනි අය, කෝටි ගණන් ධනය තිබුණත්, තමන්වත් හරියට නොකා නොබී, කිසිවෙකුට දන් නොදී, මහත් ලෝබකමින් ජීවත් වුණා. අදත් එවැනි අය සමාජයේ සිටිනවා. ආධ්‍යාත්මික සරල බව කියන්නේ එය නොවෙයි.

එමෙන්ම, තවත් පිරිසක් ඉන්නවා, තමන්ට යමක් ලබාගන්නට බැරි වූ විට, එය ලබාගත් කෙනාට ඉරිසියාවෙන්, “මොකටද ඔච්චර සල්ලි? ඔය ඔක්කොම අනිත්‍යයිනේ” වැනි වචන කියනවා. ඔවුන් බුදු වදන් භාවිතා කරන්නේ තම ඉරිසියාව වසා ගැනීමටයි. සැබෑ ආධ්‍යාත්මික දියුණුවක් ඇති කෙනා, අනුන්ගේ දියුණුව දකින විට ඊර්ෂ්‍යා කරන්නේ නැහැ. ඔහු හෝ ඇය, “ඔබ තව තවත් දියුණු වේවා! ඔබටත් මේ දේවල යථාර්ථය වැටහේවා!” කියා ආශිර්වාද කරනවා.

සරල බවේ අභ්‍යන්තර සැනසීම සහ ජීවන රටාවේ වෙනස

මේ ආධ්‍යාත්මික සරල බවත් සමග ලැබෙන අභ්‍යන්තර සැනසීම පුදුමාකාරයි. එය මුදල් දී ලබාගත නොහැකි දෙයක්. ලෞකික බැඳීම් සහ භාණ්ඩ පසුපස හඹා නොයන විට, අනවශ්‍ය කතාබහෙන් පවා සිත සරල වන විට, ඔබට පුදුමාකාර නිදහසක් දැනේවි.

මේත් සමගම, ඔබ සොබාදහමට වඩාත් සමීප වෙනවා. කොන්ක්‍රීට් වනාන්තරවල ජීවත් වෙනවාට වඩා, ස්වභාවික පරිසරයක, නිස්කලංක තැනක ජීවත් වීමට සිත පෙළඹෙනවා. භාවනානුයෝගී භික්ෂූන් වහන්සේ නමක් දෙස බලන්න. පිටතින් බලන කෙනෙකුට ඒ ජීවිතය දුක්ඛිත එකක් ලෙස පෙනෙන්නට පුළුවන්.

නමුත් ඇත්තෙන්ම, දරුවන්, යාන වාහන, වස්තුව රැකගැනීමට වෙහෙසෙන ගිහියා විඳින මානසික පීඩනය හා සසඳන විට, භික්ෂූන් වහන්සේලා ගත කරන්නේ පුදුමාකාර සැපවත්, නිදහස් ජීවිතයක්. බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළේ පැවිද්දට ඇත්තේ කුරුල්ලෙකුගේ අත්තටු දෙකේ බර පමණක් බවයි.

මෙයින් අදහස් කරන්නේ දියුණු වූ කෙනෙකුට නගරයේ ජීවත් විය නොහැකි බව නොවේ. සිත දියුණු කළ පසු, ඕනෑම පරිසරයක නොඇලී ජීවත් වීමේ හැකියාව ලැබෙනවා. කැලයක මෙන්ම, සුඛෝපභෝගී ස්ථානයක වුවද එක සිතින් සිටීමට ඔවුන්ට පුළුවන්. ලෞකික පුද්ගලයෙකුට හදිසි විපතකදී සියල්ල දරාගැනීමට අපහසු වුවත්, ආධ්‍යාත්මිකව දියුණු පුද්ගලයාට ඕනෑම මොහොතක සියල්ල අතහැරීමේ මානසික ශක්තිය තිබෙනවා.

නිවැරදි මග: ආමිස සහ ප්‍රතිපත්ති පූජාවේ සමබරතාවය

සමහර නිරාගමික හෝ රැඩිකල් මත දරන අය, මේ අල්පේච්ඡ බවේ වටිනාකම නොදැන බුදු දහමට ගරහනවා. ඔවුන් ඒ අභ්‍යන්තර සුවය නොදන්නා නිසා, මත්ද්‍රව්‍ය වැනි තාවකාලික සුවයන් පසුපස හඹා යනවා. නමුත් භාවනාවෙන් ලබන සැනසීම ඊට වඩා ඉතා උසස්.

වර්තමානයේ තවත් අන්ත දෙකක් දකින්නට ලැබෙනවා. එක පිරිසක් බුදු දහම ‘ආගමක්’ ලෙස පමණක් සලකා, මල් පූජා, දානමය පින්කම් වැනි ආමිස පූජාවන්ට පමණක් සීමා වී සිටිනවා. තවත් පිරිසක් බුදු දහම ‘දර්ශනයක්’ පමණක් යැයි කියමින්, ආමිස පූජාවන්ට ගැරහමින්, කිසිදු ප්‍රතිපත්තියක නොයෙදී, කාමසුඛල්ලිකානු යෝගයේ යෙදෙනවා.

නිවැරදි මග මේ දෙකේම සමබරතාවයයි. බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළේ ආමිස පූජාවට වඩා ප්‍රතිපත්ති පූජාව (භාවනා කිරීම ඇතුළු ශීල, සමාධි, ප්‍රඥා වැඩීම) උතුම් බවයි. නමුත් උන්වහන්සේ ආමිස පූජාව ප්‍රතික්ෂේප කළේ නැහැ. මන්ද, එය ශාසනයේ පැවැත්මටත්, බොහෝ දෙනෙකුට ශ්‍රද්ධාව ඇතිවීමටත් මුල් පියවර වන නිසයි. එනිසා, ආමිස පින්කම් කරන අතරතුර, ප්‍රතිපත්තියට, එනම් භාවනා කිරීමට, වැඩි කාලයක් සහ උනන්දුවක් ලබා දීමයි වැදගත් වන්නේ.

නිගමනය: භාවනා කිරීම තුළින් ඔබ ලබන සැබෑ නිදහස

අවසාන වශයෙන්, භාවනා කිරීම නිසා ඔබ තුළ ඇතිවන සරල බව, ආධ්‍යාත්මික දියුණුවේ නිරෝගී ලක්ෂණයක් බව තේරුම් ගන්න. එය බිය විය යුතු මානසික රෝගයක් නොවේ. එය මුලින්ම මනස තුළ ඇති වී, පසුව ක්‍රියාවෙන් සහ බාහිර ජීවිතයෙන් විදහා දක්වනවා.

මෙම සරල වීම නිසා ඔබ ඔබේ ලෞකික වගකීම් සහ යුතුකම් පැහැර හැරිය යුතු නැහැ. ඒ සියල්ල ඉටු කරමින්, නමුත් මනසින් ඒ දේවලට නොඇලී, නිදහසේ ජීවත් වීමට ඔබට හැකියාව ලැබෙනවා. ඒ බැඳීම් මනසින් තදින් අල්ලාගෙන දුක් විඳිනවාට වඩා, එය කොතරම් සැනසීමක්දැයි ඔබටම වැටහේවි. බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන ත්‍රිවිධ රත්නයේ ආශිර්වාදයෙන්, මේ කරුණු මැනවින් වටහාගෙන, ඔබේ ආධ්‍යාත්මික මග පහසු කරගැනීමට ඔබට ශක්තිය ලැබේවා!

මේ උතුම් මඟෙහි අප සමඟ එක්ව ගමන් කිරීමට ඔබටත් අපි ආරාධනා කරමු. අපගේ ඉගැන්වීම් කියවා, සියල්ලටම වඩා වැදගත් ලෙස, ඒවා ඔබගේ ජීවිතයට ප්‍රායෝගිකව යොදාගන්න. ඔබ ලබන අත්දැකීම් සහ ඔබට ඇතිවන ගැටළු, අපගේ ලිපියට පහළින් ඇති අදහස් තීරුවේ සටහන් කරන ලෙස අපි ඔබව දිරිමත් කරන්නෙමු. ඔබ අසන ප්‍රශ්න, ඔබගේ අවශ්‍යතාවලටම ගැලපෙන ලෙස ඉදිරි ලිපි සහ වීඩියෝ සකස් කිරීමට අපට මහත් උපකාරයක් වනු ඇත. එමෙන්ම, වෙබ් අඩවියේ ඇති ‘Contact Us‘ පෝරමය හරහා ද ඔබට අප හා සම්බන්ධ විය හැකිය.

අපගේ මෙම උත්සාහය, ඔබ තුළ සැඟවී ඇති ආධ්‍යාත්මික බීජය, එනම් සමාධිය, ධ්‍යාන සහ අභිඥා වැනි ගුණාංග පෝෂණය කිරීමයි.

අප සමඟ එක් වූ ඔබට ස්තූතියි. මෙම වෙබ් අඩවිය ඔබගේ අධ්‍යාත්මික ගමනට මහත් ශක්තියක් වනු ඇතැයි අපි බලාපොරොත්තු වෙමු.
ඔබ සැමට තෙරුවන් සරණයි!